Anlaşmalı Boşanma Davası Nasıl Açılır? 2025 Şartlar, Süreç ve Protokol Örneği
Anlaşmalı boşanma davası şartları, 1 yıllık evlilik süresi kuralı, duruşma aşamaları, 2025 mahkeme harçları ve eksiksiz anlaşmalı boşanma protokolü rehberi.
Av. Anıl Buğrahan Karaş
Karaş & Aslan Hukuk Bürosu · İstanbul Barosu
§ Anlaşmalı Boşanma Davası Nedir?
Anlaşmalı boşanma, eşlerin evlilik birliğini sonlandırma konusunda uzlaşarak; velayet, nafaka, tazminat ve mal paylaşımı gibi tüm hukuki sonuçları bir protokol ile karara bağladığı en hızlı boşanma usulüdür. Türk Medeni Kanunu'nun (TMK) 166. maddesinin 3. fıkrasında düzenlenmiştir.
TMK Madde 166/3:
"Evlilik en az bir yıl sürmüş ise, eşlerin birlikte başvurması ya da bir eşin diğerinin davasını kabul etmesi hâlinde, evlilik birliği temelinden sarsılmış sayılır. Bu hâlde boşanma kararı verilebilmesi için, hâkimin tarafları bizzat dinleyerek iradelerinin serbestçe açıklandığına kanaat getirmesi ve boşanmanın malî sonuçları ile çocukların durumu hususunda taraflarca kabul edilecek düzenlemeyi uygun bulması şarttır."
§ Anlaşmalı Boşanmanın Şartları Nelerdir?
Bir boşanma davasının anlaşmalı olarak görülebilmesi için kanunun aradığı 4 temel şart bulunmaktadır:
- Evliliğin En Az 1 Yıl Sürmüş Olması: Resmi nikah tarihinden davanın açıldığı tarihe kadar asgari 1 tam yılın geçmiş olması yasal zorunluluktur. 1 yılı doldurmamış evliliklerde ancak çekişmeli boşanma davası açılabilir.
- Tarafların Mahkemeye Birlikte Başvurması veya Davanın Kabul Edilmesi: Eşler ortak dilekçeyle dava açabileceği gibi, bir eşin açtığı davayı diğer eşin duruşmada kabul etmesiyle de anlaşmalı boşanma gerçekleşir.
- Tarafların Duruşmaya Bizzat Katılması: Avukatınız olsa dahi, kanun gereği hâkim her iki eşi bizzat dinlemek zorundadır. Hâkim, tarafların baskı altında olmadan kendi hür iradeleriyle boşanmak istediklerini teyit eder.
- Protokolün Hâkim Tarafından Uygun Bulunması: Tarafların hazırladığı anlaşmalı boşanma protokolünün kamu düzenine ve özellikle varsa müşterek çocuğun üstün yararına uygun olması gerekir.
§ Anlaşmalı Boşanma Süreci Nasıl İşler?
Anlaşmalı boşanma davaları, dosyanın eksiksiz hazırlanması ve adliyenin iş yüküne bağlı olarak genellikle 2 ila 4 hafta içerisinde tek celsede sonuçlanmaktadır:
- Adım 1 - Protokolün Hazırlanması: Uzman bir aile avukatı gözetiminde hiçbir hukuki boşluk bırakılmayacak şekilde protokol kaleme alınır.
- Adım 2 - Dava Dilekçesinin Verilmesi: Nöbetçi Aile Mahkemesi Tevzi Bürosu'na dava dilekçesi ve protokol sunulur, dava harçları yatırılır.
- Adım 3 - Duruşma Günü Alınması: Mahkeme tensip zaptı düzenleyerek duruşma günü belirler. Avukat marifetiyle duruşma tarihi öne çekilebilmektedir.
- Adım 4 - Duruşma (Tek Celse): Taraflar hâkim huzurunda protokoldeki imzaların kendilerine ait olduğunu ve boşanmak istediklerini beyan ederler. Hâkim aynı celsede boşanmaya karar verir.
- Adım 5 - Gerekçeli Karar ve Kesinleşme: Gerekçeli karar yazıldıktan sonra taraflar istinaftan feragat dilekçesi vererek kararı aynı gün kesinleştirebilir ve nüfus müdürlüğüne tescili sağlanır.
§ 2025 Yılı Mahkeme Harç ve Masrafları
2025 yılı itibariyle anlaşmalı boşanma davalarında Harçlar Kanunu uyarınca peşin harç, başvurma harcı ve tebligat/posta gider avansı dahil ortalama mahkeme masrafı ₺2.500 - ₺3.500 aralığındadır. Taraflar protokolde mahkeme masraflarının kimin tarafından karşılanacağını serbestçe kararlaştırabilirler.
§ Anlaşmalı Boşanma ile Çekişmeli Boşanma Karşılaştırması
Boşanma kararı almadan önce iki usul arasındaki farkları bilmek sürecin hızlı ve yıpranmadan tamamlanmasını sağlar:
| Karşılaştırma Kriteri | Anlaşmalı Boşanma | Çekişmeli Boşanma |
|---|---|---|
| Yasal Dayanak | TMK m. 166/3 | TMK m. 166/1-2 veya Özel Nedenler |
| Ortalama Dava Süresi | 2 ila 4 Hafta (Tek Celse) | 1.5 ila 3 Yıl (Çok Celseli & İstinaf) |
| Evlilik Süresi Şartı | Asgari 1 tam yıl evli kalmış olmak şarttır | Evlilik süresine bakılmaksızın her an açılabilir |
| Duruşmaya Katılım | Tarafların duruşmada bizzat bulunması zorunludur | Avukat vekil tayin edilmişse bizzat katılım zorunlu değildir |
| Kusur ve İspat Yükü | Kusur veya tanık ispatı gerekmez (Protokol yeterlidir) | Hukuka uygun deliller, tanıklar ve kusur ispatı şarttır |
| Yargılama Masrafları | Düşük (Tek mahkeme harcı ve posta gideri) | Yüksek (Bilirkişi, pedagog, tebligatlar ve tanık giderleri) |
Örnek Anlaşmalı Boşanma Protokolü Maddeleri
Aşağıdaki taslak metni kendi durumunuza göre uyarlayarak kullanabilirsiniz.
ANLAŞMALI BOŞANMA PROTOKOLÜ TARAFLAR: 1- Davacı: [Ad Soyad] (T.C. Kimlik No: ...) 2- Davalı: [Ad Soyad] (T.C. Kimlik No: ...) MADDELER: 1. BOŞANMA HUSUSU: Taraflar, evlilik birliğinin temelinden sarsılması nedeniyle karşılıklı mutabakatla boşanmayı kabul ve beyan ederler. 2. VELAYET: Müşterek çocuk [Çocuğun Adı]'nın velayeti anneye/babaya bırakılacaktır. 3. KİŞİSEL İLİŞKİ: Velayeti kendisinde bulunmayan taraf, müşterek çocukla her ayın 1. ve 3. hafta sonları ile dini bayramların 2. günlerinde yatılı olarak kişisel ilişki kuracaktır. 4. İŞTİRAK NAFAKASI: Müşterek çocuğun bakım ve giderleri için aylık ... TL iştirak nafakası ödenecektir. Bu nafaka her yıl TÜFE oranında artırılacaktır. 5. TAZMİNAT VE NAFAKA: Tarafların birbirinden herhangi bir yoksulluk nafakası, maddi veya manevi tazminat talebi bulunmamaktadır. 6. MAL REJİMİ VE EŞYALAR: Taraflar ev eşyaları ve evlilik birliği içerisindeki taşınır/taşınmaz mallar hususunda tam olarak anlaşmış olup, birbirlerinden başkaca katkı payı veya katılma alacağı talepleri yoktur. İşbu protokol 6 ana maddeden ibaret olup taraflarca hür iradeleriyle imzalanmıştır.
Sıkça Sorulan Sorular
- 4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu m. 166/3
- 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu
Av. Anıl Buğrahan Karaş
Karaş & Aslan Hukuk Bürosu Kurucu Ortak Avukatı
İstanbul Barosu siciline kayıtlı olup; sağlık hukuku ve malpraktis, boşanma ve aile hukuku, iş hukuku ve sözleşmeler alanında uyuşmazlık çözümü ve dava takibi yürütmektedir.
Bu Makale Konusunda Sorularınız mı Var?
Davanızın şartları, protokol hazırlanması veya tazminat haklarınız hakkında doğrudan avukatlarımızla iletişime geçebilirsiniz.